როგორ ხდება ხელოვნური ინტელექტი უფრო ეკომეგობრული ადამიანის ტვინის ანალოგიური ჩიპ᳥ბის დახმარებით?
Opinions expressed by 鶹 contributors are their own.
You're reading 鶹 Georgia, an international franchise of 鶹 Media.
ადამიანის ტვინის მსგავს ჩიპ᳥ბს შეუძლია ხელოვნური ინტელექტი უფრო ეკომეგობრული გახადოს − ამის შესახებ ტექგიგანტი IBM აცხადებს. კომპანიის განცხადებითვე, მათი წარმოებული ჩიპ᳥ბი ენერგოეფექტური იქნება.
ხელოვნური ინტელექტის გარემოზე ზემოქმედების შესახებ საუბრები არ წყდება − AI-ის სამუშაოდ საჭირო კომპიუტერებით სავსე საწყǃები გამოყოფენ როგორც თბოენერგიას, ისე გარემოს დამაზიანებელ ნივთიერებებს. თუმცა, როგორც IBM გვარწმუნებს, მათ მიერ შექმნილი ადამიანის ტვინის ანალოგიური ჩიპ᳥ბი ნაკლებ ენერგიაზე აამუშავებს ხელოვნურ ინტელექტს.
ტრადიციულ კომპიუტერებთან შედარებით, ადამიანის ტვინი "ასრულებს გასაოცარ დავალებებს მცირე ენერგიის მოხმარებით", − ამბობს თანოს ვასილუპოსი, IBM-ის ციურიხის ლაბორატორიაში მომუშავე მეცნიერი.
როგორც მან BBC-ისთან თქვა, ენერგოეფექტურობის ზრდა ნიშნავს, რომ "ბევრად დიდ და რთულ დავალებებს ნაკლები ენერგიით შევასრულებთ".
რა იცვლება?
ჩიპ᳥ბის უმრავლესობა ციფრულია, რაც იმას ნიშნავს, რომ მათზე ინფორმაცია 0-ებად და 1-ებად ინახება, თუმცა IBM-ის მიერ ნახსენები ჩიპ᳥ბი "მემრისტორებს" (მეხსიერების რეზისტორებს) გამოიყენებს, შესაბამისად, ანალოგურად იმუშავებს.
ადამიანის ტვინი ანალოგის პრინციპით მუშაობს. შეგვიძლია წარმოვიდგინოთ, რომ "მემრისტორები" დაახლოებით იმავე ფუნქციას შეასრულებენ, რაც ჩვენს ტვინში სინაფსებს აკისრიათ [სინაფსები ნეირონული უჯრედების დაბოლოებებია, რომლითაც უჯრედები ერთმანეთს უკავშირდება და ინფორმაციას გადასცემს].
IBM-ში გვარწმუნებენ, რომ "მემრისტორები" ისევე შეინახავენ ელექტრონულ სიგნალებს, როგორც სინაფსები ინახავენ ბიოლოგიური სისტემისას.
ამ კომპონენტების გამოყენება ახალ ჩიპს ბევრად ენერგოეფექტურს ხდის, თუმცა მას ციფრული ელემენტებიც შენარჩუნებული აქვს. ეს ამარტივებს ჩიპის გამოყენებას არსებულ ხელოვნური ინტელექტის სისტემებთან.
ბევრ ტელეფონს ხელოვნური ინტელექტის ჩიპ᳥ბი აქვს ფოტოების გადასაღებად. მაგალითად, iPhone-ს აქვს ჩიპი "ნეირონული ძრავით".
როგორ აწყǃენ ჩიპ᳥ბს?
ამ ეტაპზე "მემრისტორები" და მასთან დაკავშირებული მოწყǃილობები არ არის ორგანულ მატერიაზე − სტანდარტული სილიკონის ტექნოლოგიას იყენებს. ზოგიერთი მათგანი ხელოვნური ინტელექტის პროგრამების ასაჩქარებლადაც გამოიყენება.
ორგანულ კომპონენტებს უფრო სწრაფად, ნაკლები ენერგიით მუშაობის პოტენციალი აქვს. მეტიც − ზოგიერთი მეცნიერი არ გამორიცხავს, რომ მათი ჩვენს ტვინთან ინტეგრირება იყოს შესაძლებელი, რადგან ისინი ელექტროქიმიურ მაჩვენებლებზე მუშაობს და ჩვენს ნეირონებთან მუშაობის საშუალება ექნებათ.
ასეთ მეცნიერებს შორისაა ფრანჩესკა სანტორო, აახენის უნივერსიტეტის ინჟინერი. ის პოლიმერულ მოწყǃილობაზე მუშაობს. ფრანჩესკა ამბობს, რომ მოწყǃილობა ნამდვილი უჯრედებისგან "ისწავლის". მის გამოგონებაში უჯრედები ხელოვნური ნეიროქსელისგან არის გაცალკევებული მცირე სივრცით, ზუსტად ისე, როგორც სინაფსები განაცალკევებს ნამდვილ ნეირონებს. როცა უჯრედები მაგალითად დოფამინს წარმოქმნიან, დოფამინი შემდგომში ცვლის მის ელექტრონულ მდგომარეობას, ჯამში კი იცვლება მთელი მოწყǃილობა. რაც მეტი დოფამინი წარმოებს, მით უფრო იცვლება სრული მდგომარეობა, როგორც ბიოლოგიური პროცესი.
როგორია ჩიპ᳥ბის მომავალი?
სურეის უნივერსიტეტის პროფესორი ფერანტე ნერი ამბობს, რომ "მემრისტორები" ბუნებისგან შთაგონებული მოწყǃილობების სფეროშია. ისინი ისევე იმახსოვრებენ ელექტრულ სიგნალებს, როგორც სინაფსები ბიოლოგიურ სისტემაში.
ის ტექნოლოგიებში ჩიპ᳥ბის მსგავს გამოყენებას ოპტიმისტურად უყურებს, თუმცა,ამბობს იმასაც, რომ "მემრისტორებზე" ჸფუძნებული კომპიუტერის აწყǃა ბევრ წინაღობასთან იქნება დაკავშირებული, ყველაზე მნიშვნელოვანი კი წარმოების ფასი და ტექნიკური სირთულეები იქნება.
IBM იმედოვნებს, რომ მათი შექმნილი ტვინის მსგავსი ჩიპ᳥ბი სხვადასხვა ინდუსტრიაში ენერგიის მოხმარებას შეამცირებს, ამავდროულად, უფრო ეფექტურსაც გახდის.
ეს ჩიპ᳥ბი დაგვეხმარება, რომ იმ წყლის მოხმარებაც შემცირდეს, რომელიც გასაგრილებლად გამოიყენება. მაგალითად, ინფორმაციის შემნახველი დიდი ცენტრები − მათ გასაგრილებლად დიდი რაოდენობით წყალია საჭირო, ხოლო ელექტროენერგიას დაახლოებით ისე მოიხმარს, როგორც საშუალო ზომის ქალაქი.
