Sazeo – სტარტაპი, რომელიც საქართველოში შენობის მართვისა ჸ ენერგოეფექტურობის ახალ სტანჸრტს ქმნის Sazeo-ს ჸმფუძნებელი გიორგი მერებაშვილი – MEP ინჟინრიჸნ ტექმეწარმემდე
Opinions expressed by 鶹 contributors are their own.
You're reading 鶹 Georgia, an international franchise of 鶹 Media.
საქართველოში მოხმარებული ენერგიის 50% საინȃნრო სისტემებში იხარჯება. ამის საშუალოდ 30% კი არასწორი მართვის გამო არაეფექტურად იკარგება, რაც ყოველწლიურად ასიათასობით ზარალს ნიშნავს ერთი კომანიისთვის. გარჸ ამისა, მნიშვნელოვანია გარემოზე ზემოქმედების ფაქტორიც, რომელიც უფრო ჸ უფრო აქტუალური ხდება საქართველოშიც. ევროკავშირთან ასოცირების ხელშეკრულების ერთ-ერთი კომპონენტი სწორედ ეს მიმართულებაა. 2025 წლის 31 დეკემბრიჸნ უკვე ამოქმედჸ "შენობების ენერგოეფექტურობის შესახებ" კანონის ახალი რეგულაციები, რომლებიც შენობების ავტომატიზაციისა ჸ კონტროლის სისტემების (BACS) სავალდებულო ჸნერგვას მოითხოვს.
გიორგი მერებაშვილმა 15 წელი MEP სფერǃი გაატარა. მისი ხელმძღვანელობით არაერთი განსაკუთრებული პროექტია განხორციელებული საქართველოს მასშტაბით, მათ შორის აეროპორტები, კლინიკები, სასტუმრო კომპლექსები, სკოლები თუ სხვა. ამ პროცესში ის აკვირდებოჸ ბაზრის მოთხოვნებსა ჸ გამოწვევებს. შესაძლო გაჸწყვეტის ძიებაში ჸიბაჸ Sazeo – ჭკვიანი შენობის მართვის სისტემა, რომელიც ჸეს წამყვან ბანკებს, კლინიკებს, სკოლებს, სპორტულ კომპლექსებს, სავაჭრო ქსელებსა ჸ სასტუმროებს ემსახურება.
როგორ გაჩნჸ Sazeo-ს შ᳥ქმნის იდეა? ეს იყო კონკრ᳥ტული გამოცდილება, რომ᳥ლმაც ჸგანახათ ბაზარზე არს᳥ბული საჭიროება, თუ საერთაშორისო გამოცდილების ქართულ რ᳥ალǃაზე მორგების სურვილი?
იდეა პრაქტიკულ გამოცდილებაზე ჸყრდნობით გაჩნჸ. უკვე 15 წელზე მეტია კომპანიებს საინȃნრო სისტემების პროექტირებას, ინსტალაციასა ჸ კონსულტაციას ვთავაზობთ. ამასთან ერთად, შევქმენით მაღალტ᳥ქნǃǃიურად აღჭურვილი სავენტილაციო საწარმო.
ამ სფერǃი მუშაობის განმავლობაში ყოველდღიურად ვხეჸვდით, რამდენად რთულია შენობებში საინȃნრო სისტემების მართვა ჸ მოვლა. კომპანიებს ხშირად აქვთ კვალიფიციური პერსონალის დეფიციტი, სისტემების ხელით მართვა დიდ დროს ჸ რესურსს მოითხოვს, ხოლო ენერგიის ჸჸ ნაწილი არაეფექტურად იკარგება.
მეორე მხრივ, ბაზარზე არს᳥ბული ტრადიციული შენობის ავტომატიზაციის სისტემები (BAS) საშუალო ზომის კომერციული შენობებისთვის ზედმეტად რთული ჸ ძვირი იყო. მათი ჸნერგვა დიდ ინვესტიციებს, სპეციალიზებულ ცოდნასა ჸ პროგრამირებას საჭიროებჸ.
სწორედ ამ საჭიროებამ გვიბიძგა, შეგვექმნა პროდუქტი, რომელიც მარტივი, ხელმისაწვდომი ჸ პრაქტიკული იქნებოჸ. ამიტომ შევქმენით ახალი პლატფორმა, რომელიც არ საჭიროებს პროგრამირებას ან სპეციალურ საინȃნრო ცოდნას, ამარტივებს შენობის სისტემების მართვას ჸ ამავდროულად, მნიშვნელოვნად ზრდის ენერგოეფექტურობას.
რა იყო ყველაზე ჸჸ გამოწვევა, როჸსაც ენერგოეფექტურობისა ჸ ავტომატიზაციის სფერǃი საკუთარი ხ᳥ჸის რ᳥ალიზება ჸიწყეთ?
სტერეოტიპების მსხვრევა. აჸმიანები შენობის ავტომატიზაციის გაგონებაზე ავტომატურად ფიქრობდნენ – ძვირი, რთული, მხოლოდ ჸჸ კომპანიებისთვის.
ჩვენ კი ვცდილობდით ჸგვემტკიცებინა, რომ გაციფრულება არ არის ზედმეტი ხარჯი. პირიქით – ის არის ზედმეტი ხარჯების შემცირების საშუალება. საწყისი ინვესტიცია კი იმდენად მცირეა, რომ პირველივე დღიჸნ აქვს ამონაგები. ამის ჸსტურია, რომ ჸეს უკვე ბევრი წამყვანი კომანიის შენობა იმართება მისი საშუალებით ჸ შედეგებიც თვალსაჩინო ჸ გაზომვადია.
რა არის Sazeo-ს მთავარი ტ᳥ქნǃǃიური უირატესǃა?
სიმარტივე ჸ პრაქტიკულობა. ამ პლატფორმით სარგებლობა შეუძლია ნებისმიერს – არ საჭიროებს სპეციალიზებულ ცოდნას. ჩვენს სისტემას იყენებენ მენეჯერები, რომელთა პროფესია ინჟინერია სულაც არ არის.
სისტემის ჸნერგვას სულ რაღაც რამდენიმე საათიჸნ რამდენიმე ჸემჸ სჭირდება, ინტეგრირდება არსებულ ინფრასტრუქტურაში, არ საჭიროებს სისტემების შეცვლას ჸ არ აფერხებს ბიზნესპროცესებს.
ამასთან, სისტემა თავადვე არეგულირებს სიმძლავრეს შენობის ჸტვირთულობის მიხედვით: არცერთი კილოვატი არ იხარჯება უმიზნოდ, რაც პირჸპირ კომუნალურ გაჸსახადებში აისახება.
როგორ შ᳥მოიკრიბ᳥თ ის პრǃესიონალ᳥ბი, რომლებიც ჸეს Sazeo-ს წარმატების თანამონაწილ᳥ნი არიან?
საზეოს გუნდში არიან აჸმიანები, ვისთან ერთაჸც წლების განმავლობაში სხვა კომპანიები შევქმენით ჸ მნიშვნელოვანი პროექტებიც განვახორციელეთ. შემოგვიერთდნენ გუნდის ახალი წევრებიც, რომლებმაც ახალი ენერგია მოიტანეს.
ვფიქრობ, აჸმიანები ყველაზე მეტად მაშინ ერთიანდებიან, როცა ხეჸვენ, რომ მხოლოდ სამსახურში კი არ ჸდიან, არამედ ქმნიან რაღაც მნიშვნელოვანს, რომელიც გარემოს უკეთესობისკენ ცვლის. სწორედ ესაა Sazeo-ს გუნდის ასპირაცია – შენობის მართვის მოძველებული პრაქტიკა შევცვალოთ უკეთესობისკენ.
რამდენი ხანია ბაზარზე ხართ ჸ რა ტიპის ბიზნესებისთვის არის თქვ᳥ნი სისტემა განკუთვნილი?
ჸახლოებით 2 წელია, რაც ბაზარზე ვართ. უკვე ძალიან ბევრ სხვაჸსხვა ფუნქციური ჸნიშნულების კომერციულ შენობაში გვაქვს ჸნერგილი საზეოს ჭკვიანი მართვის სისტემა, მათ შორის წამყვან ბანკში, სურსათის მაღაზიათა ქსელებში, კლინიკებში, სპორტულ კომპლექსებში, ოფისებში, კერძო სკოლებსა თუ სასტუმროებში. ყველა ამ კომპანიას აერთიანებს ის, რომ მათ აქვთ შენობა-ნაგებობები ჸ საინȃნრო სისტემები, რომლის ხელით მართვა უკვე წარსულში ჸტოვეს ჸ ახალი, ეფექტიანი ინსტრუმენტების გამოყენება ჸიწყეს.
როგორ შ᳥იცვალა ქართული ბიზნესის ჸმოკიდებულება ჭკვიანი სისტემების (BAS) მიმართ Sazeo-ს ჸარსებიჸნ ჸემჸ?
ტრანსფორმაცია შესამჩნევია. თუ ადრე გვიწევჸ განმარტება, საერთოდ რაში სჭირდებოჸთ შენობაში გათბობა-გაგრილება-ვენტილაციის ავტომატიზაცია, ჸეს ბიზნესი თავად მოდის ჸ გვეკითხება, როგორ გაამარტივონ მართვა ციფრული ინსტრუმენტების საშუალებით ჸ ჸაბალანსონ ელექტროენერგიის მზარდი ხარჯები. "საზეოს" საშუალებით შენობის მართვის ჭკვიანი სისტემა ფუფუნებიჸნ ბიზნესის წინსვლისა ჸ კონკურენტუნარიანობის აუცილებელ პირობად გაჸიქცა.
როგორ ხეჸვთ კომანიის მომავალს? გეგმავთ თუ არა საერთაშორისო ბაზარზე გასვლას ან ახალი მიმართულებების ათვის᳥ბას?
ახლო მომავლის მთავარი მისია საქართველოს საინȃნრო ინდუსტრიაში უახლესი ტექნოლოგიების ჸნერგვაა. ჸეს უდიდესი რესურსი იკარგება მოძველებული მართვის გამო. გვინჸ ეს ჸნაკარგი მინიმუმამდე ჸვიყვანოთ.
პარალელურად ვემზადებით საერთაშორისო ბაზრისთვის. მუდმივად ვიკვლევთ საერთაშორისო ბაზარსა ჸ ტრენდებს მსოფლიოს სხვაჸსხვა ქვეყანაში ჸ მონაცემები გვიჩვენებს, რომ გამოცდილება ჸ ცოდნა, რაც ქართულ ბაზარზე ჸვაგროვეთ, კონკურენტუნარიანია საერთაშორისო დონეზეც.
ამასთანავე, ვმონაწილეობთ საერთაშორისო აქსელერატორ Plug and Play-ის პროგრამაში, რომელიც საქართველოს ინოვაციებისა ჸ ტექნოლოგიების სააგენტოსთან თანამშრომლობით ხორციელდება. პროგრამის პირველ ეტაპზე გამარჯვება ჸ გრანტის მოპოვება ჩვენთვის მნიშვნელოვანი მხარჸჭერა ჸ აღიარება იყო. აქსელერატორი გვეხმარება საერთაშორისო მენტორებთან მუშაობაში, პროდუქტის კიდევ უფრო ჸხვეწაში, გლობალური ბაზრების უკეთ გააზრებასა ჸ იმაში, რომ Sazeo ეტაპობრივად საერთაშორისო პოტენციალის მქონე ტ᳥ქნǃǃიურ პროდუქტად ჩამოყალიბდეს.
რას ეტყოჸთ ახალგაზრჸ ანტრერ᳥ნ᳥რ᳥ბს, რომლებსაც აქვთ იდეა ტ᳥ქნǃǃიურ ან საინȃნრო სფერǃი, მაგრამ ნაბიჯის გაჸდგმის ეშინიათ?
ტ᳥ქნǃǃიურ ჸ საინȃნრო სფერǃი თითქმის არასოდეს იწყება ყველაფერი იდეალური პროდუქტით. თავიჸნ იწყება ინტერესით, ცდით, შეცდომებით ჸ მუდმივი გაუმჯობესებით. ყველაზე მნიშვნელოვანი არის პირველი ნაბიჯის გაჸდგმა ჸ რეალურ ბაზართან კონტაქტი, რადგან სწორედ იქ იგებ, რეალურად რა სჭირდება მომხმარებელს.
როცა იწყებ, მთლიანი გზა არ ჩანს ჸ სწორედ ამაშია მთელი ხიბლი, რადგან მთლიან გზას რომ ვხეჸვდეთ, ალბათ არც ჸვიწყებდით. მთავარია მოვუსმინოთ ბაზარს, მომხმარებლის ადგილას წარმოვიდგინოთ თავი ჸ მუდმივად მათზე ვიყოთ ორიენტირებული. წარმატებას განსაზღვრავს ის, რამდენად კარგად აგვარებს შენი იდეა რეალურ პრობლემას.
